Chủ trì Hội đồng PGS.TS. Phạm Tiến Lâm, Trưởng Khoa Trí tuệ nhân tạo và Khoa học dữ liệu, Trường Công nghệ thông tin Phenikaa; Phó Chủ tịch Hội đồng là ThS. Phạm Quang Cường, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ. Tham gia Hội đồng có các chuyên gia, nhà khoa học đến từ Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Hưng Yên, Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông và đại diện các cơ quan, đơn vị trên địa bàn tỉnh có chuyên môn liên quan đến công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyển đổi số, pháp luật và quản lý nhà nước.
Trực tiếp trải nghiệm, đánh giá 3 mô hình ứng dụng AI
Điểm đáng chú ý của đợt đánh giá là các thành viên Hội đồng không chỉ nghiên cứu hồ sơ, tài liệu mà trực tiếp trải nghiệm, kiểm tra khả năng vận hành của các mô hình tại đơn vị triển khai. Qua đó, Hội đồng có điều kiện đánh giá cụ thể về tính năng, mức độ thuận tiện, khả năng đáp ứng nhu cầu thực tế và những vấn đề phát sinh trong quá trình sử dụng. Tại đợt đánh giá, đơn vị triển khai giới thiệu và trình diễn 3 sản phẩm, giải pháp gồm: Trợ lý ảo hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính đa ngôn ngữ; Trung tâm tri thức hình ảnh và điều hành thông minh (VMS AI); Trợ lý ảo công vụ.
Các thành viên Hội đồng đang theo dõi công dân trải nghiệm công cụ AI hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính bằng ngôn ngữ tiếng dân tộc mông
Đối với Trợ lý ảo hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính đa ngôn ngữ, hệ thống được thử nghiệm tại Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Đoàn Kết. Hội đồng trực tiếp quan sát quá trình sử dụng hệ thống để tìm hiểu, tra cứu và thực hiện một số thủ tục hành chính như đăng ký kinh doanh, đăng ký kết hôn.
Một điểm đáng chú ý là giải pháp có khả năng hỗ trợ giao tiếp bằng tiếng Mông, góp phần tạo thuận lợi cho đồng bào dân tộc thiểu số trong tiếp cận thông tin, tra cứu và thực hiện thủ tục hành chính.
Theo đồng chí Nguyễn Lệ Thủy – Phó chủ tịch UBND phường Đoàn Kết tham gia góp ý Phường đoàn kết là đơn vị được lựa chọn thí điểm trợ lí ảo AI qua thời gian thí điểm, công cụ AI bước đầu hỗ trợ cán bộ và người dân tiếp cận, giải đáp thông tin nhanh chóng, thuận tiện; góp phần nâng cao hiệu quả giải quyết thủ tục hành chính. Trong quý III, số hồ sơ quá hạn tại phường còn 2 hồ sơ, giảm đáng kể so với trước.
Đồng chí Nguyễn Lệ Thủy – Phó chủ tịch UBND phường Đoàn Kết tham gia góp ý tại Hội đồng
Đối với Trung tâm tri thức hình ảnh và điều hành thông minh (VMS AI), các thành viên Hội đồng được giới thiệu, trải nghiệm các chức năng khai thác dữ liệu hình ảnh, hỗ trợ giám sát, tìm kiếm và truy vết thông tin.
Đại diện Công an tỉnh trực tiếp thử nghiệm chức năng tìm kiếm, nhận dạng đối tượng trên cơ sở các đặc điểm được cung cấp. Hệ thống có khả năng tìm kiếm hình ảnh có đặc điểm tương đồng từ dữ liệu camera giám sát, qua đó hỗ trợ khai thác thông tin phục vụ công tác nghiệp vụ.
Tại phường Đoàn Kết, các đại biểu cũng trao đổi về khả năng tích hợp hệ thống với hạ tầng camera giám sát hiện có, phục vụ theo dõi, nhận diện và cảnh báo một số tình huống trên địa bàn. Tuy nhiên, việc khai thác AI trong lĩnh vực này đặt ra yêu cầu cao về bảo mật, an toàn thông tin và quản lý dữ liệu.
Trợ lý ảo công vụ được thiết kế nhằm hỗ trợ cán bộ, công chức trong quản lý nhiệm vụ, tra cứu văn bản và xử lý công việc. Hệ thống có khả năng đồng bộ công việc, hỗ trợ nhắc việc đối với văn bản đến, nhiệm vụ được giao; theo dõi tiến độ, cảnh báo nhiệm vụ sắp đến hạn hoặc quá hạn, qua đó góp phần hạn chế bỏ sót công việc.
Bên cạnh đó, hệ thống được tích hợp chức năng trợ lý pháp luật, hỗ trợ tra cứu quy định, văn bản liên quan, thông tin về hiệu lực, văn bản thay thế và các căn cứ pháp lý. AI có thể hỗ trợ tóm tắt nội dung, xác định căn cứ pháp lý và đưa ra cảnh báo để người sử dụng tiếp tục kiểm tra, đối chiếu trước khi sử dụng kết quả.
Giải pháp cũng hỗ trợ tạo lập văn bản theo mẫu, chuẩn hóa văn phong, quản lý người dùng và giám sát quá trình khai thác. Qua đó hướng tới giảm thời gian xử lý công việc, hỗ trợ cán bộ, công chức nâng cao năng suất và chất lượng thực hiện nhiệm vụ.
Tập trung hoàn thiện bảo mật, tích hợp và hiệu quả vận hành
Từ kết quả trải nghiệm thực tế, các thành viên Hội đồng tập trung phân tích những ưu điểm, hạn chế và nội dung cần tiếp tục hoàn thiện đối với từng mô hình. Các vấn đề được quan tâm gồm: hiệu quả sử dụng, khả năng tích hợp với hệ thống hiện có, quản lý người dùng, cập nhật dữ liệu, an ninh, an toàn thông tin và chi phí vận hành khi mở rộng quy mô.
PGS.TS. Nguyễn Minh Tiến, Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Hưng Yên, đánh giá cao việc ứng dụng AI trong hỗ trợ kiểm tra tính tuân thủ của văn bản và truy vết nội dung. Đồng thời đề nghị đơn vị triển khai tiếp tục đánh giá hiệu quả đối với từng nhóm người sử dụng, nhất là lãnh đạo và chuyên viên; thường xuyên cập nhật hệ thống văn bản pháp luật để bảo đảm thông tin tra cứu chính xác, phù hợp.
Theo chuyên gia, việc phát triển các giải pháp cũng cần quan tâm khả năng tích hợp với những hệ thống đang được sử dụng; hạn chế can thiệp sâu vào hạ tầng hiện có, nghiên cứu phương án kết nối phù hợp nhằm bảo đảm hệ thống hoạt động ổn định trong quá trình vận hành, nâng cấp và mở rộng.
Đồng chí Đinh Thị An, Phó Trưởng Phòng Tham mưu công an tỉnh tham gia góp ý tại Hội đồng
Đối với các giải pháp có liên quan đến dữ liệu hình ảnh và thông tin nghiệp vụ, đại diện Công an tỉnh, đồng chí Đinh Thị An, Phó Trưởng Phòng Tham mưu, đề nghị đặc biệt quan tâm đến an ninh, an toàn thông tin và bảo mật dữ liệu. Trong quá trình AI xử lý, lưu trữ và khai thác dữ liệu cần có cơ chế phân quyền, kiểm soát phù hợp; đồng thời nghiên cứu phương án nhận diện, phân loại và bảo vệ dữ liệu, văn bản có tính chất mật.
Đối với Trợ lý ảo công vụ, các thành viên Hội đồng đề nghị tiếp tục hoàn thiện chức năng quản lý, giám sát tiến độ; tăng cường khả năng tự động cảnh báo nhiệm vụ sắp đến hạn, quá hạn và tổng hợp báo cáo về tình hình thực hiện nhiệm vụ, văn bản giao việc cũng như mức độ hoàn thành của cán bộ.
Bên cạnh yếu tố kỹ thuật, Hội đồng cũng lưu ý đến bài toán quản lý người dùng và chi phí vận hành khi mở rộng quy mô sử dụng. Đây là những yếu tố cần được tính toán từ giai đoạn sau thử nghiệm nhằm bảo đảm hiệu quả, tính ổn định và khả năng vận hành lâu dài của các giải pháp.
100% thành viên Hội đồng đánh giá 3 mô hình đạt yêu cầu
Trên cơ sở hồ sơ, kết quả trình diễn, trải nghiệm thực tế và các nội dung trao đổi, phản biện, Hội đồng tiến hành chấm điểm, đánh giá theo các tiêu chí của mô hình thử nghiệm có kiểm soát.
Kết quả, 100% thành viên Hội đồng đánh giá 3 mô hình đạt yêu cầu, ghi nhận những kết quả bước đầu trong ứng dụng AI hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính, hỗ trợ cán bộ, công chức xử lý công việc và phục vụ công tác quản lý, điều hành.
PGS.TS. Phạm Tiến Lâm, Chủ tịch Hội đồng phát biểu kết luận
Phát biểu kết luận, PGS.TS. Phạm Tiến Lâm, Chủ tịch Hội đồng, đánh giá các giải pháp bước đầu thể hiện khả năng ứng dụng AI vào những nhiệm vụ cụ thể, gắn với yêu cầu thực tiễn của địa phương. Các ý kiến đánh giá, phản biện của Hội đồng là cơ sở để đơn vị triển khai tiếp tục hoàn thiện sản phẩm, khắc phục hạn chế và nâng cao hiệu quả vận hành. Kết quả thử nghiệm cung cấp thêm cơ sở thực tiễn để cơ quan quản lý đánh giá đầy đủ về hiệu quả, khả năng vận hành cũng như các điều kiện cần thiết trước khi xem xét mở rộng ứng dụng.
Việc triển khai thử nghiệm theo nguyên tắc sandbox, trong đó các sản phẩm, dịch vụ được hỗ trợ trực tiếp và miễn phí, không sử dụng ngân sách nhà nước trong quá trình thử nghiệm, tạo điều kiện để các cơ quan, đơn vị trải nghiệm, kiểm chứng và đánh giá giải pháp trong môi trường thực tế.
Đợt đánh giá lần này tiếp tục cho thấy hướng tiếp cận thực tiễn trong thúc đẩy ứng dụng công nghệ mới, trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số trên địa bàn tỉnh. Từ kết quả thử nghiệm và những yêu cầu đặt ra trong quá trình đánh giá, các giải pháp sẽ tiếp tục được hoàn thiện theo hướng an toàn, phù hợp, có khả năng tích hợp và đáp ứng tốt hơn nhu cầu thực tế, góp phần hỗ trợ người dân, nâng cao hiệu quả hoạt động công vụ và từng bước xây dựng chính quyền số trên địa bàn tỉnh Lai Châu.
